Kategoriyan hilbijêre;

Tenê yên kurdî?:

Pêşîn yên:

Agahî: dema 2 an jî zêdetir kategorî hatin hilbijartin, bila mijar wan hemû kategoriyênku te bijartine, bihewîne an hema tenê yek ji wan kategoriyan bihewîne jî bes e?
Hemû an hema kîjan be:


    7 mijar û 7 peyam
    zilamek û zimanek - tirşik
    zilamek û zimanek
    (1) (0) ecêb (0) (3)
    di mijarê de bigere

    1. nivîsa mîr celadet di kovara hawar hejmar 40î(28 şibat 1942-şam, çapxana sebatê) de bi îmzeya Herekol azîzan nivîsandîya.



    2013.11.03-13:28 | diljan

    2. di nivîsê de mîr celadetê gorbihuşt qala Elyezer bîn yehuda dike.Ku ev elyezer zimanê cihuya yanî zimanê îbranî çawa zîndî kiriye û jiyana xwe di ve armancê de bihurandîya.



    2013.11.03-13:30 | diljan

    3. nivîsa ku bûye mijar:



    "Zilamek û Zimanek

    Herekol Azîzan (Mîr Celadet Bedirxan)



    Belê heke ew zilamê xurt û bi vên peyda bû zilamek dikare zimanekî

    jihevdeketî saz bike û carina zimanekî mirî vejîne. Herwekî emê niho

    bibêjin ew zilam peyda bûye û zimanekî mirî vejandiye û ew xistiye

    nav zimanên zindî, nav wan zimanên ko mirov pê daxêvin û mexsedên

    xwe pê eşkere dikin.



    Me got zimanên mirî zimanên zindî. Bêdiro, ji awirê jiyînbariyê ve

    ziman jî wek mirovan û wek her heybera rihber dizên, dijîn û dimirin.



    Ji zimanên mirî hin hene warkor û kordûnde diçin, di pey xwe re tu

    tiştî nahêlin; ne kêl ne kitêb. Hinên din di pey xwe re eserine

    mezin, kitêbne hêja dihêlin û ew kitêb hetanî îro jî têne xwendin.



    Lê ew ziman bi xwe mirî ne, ji ber ko êdî ew ne zimanê devkî ne û tu

    kes bi wan napeyive.



    Li Ewropayê latînî, li rohelatê nîzing ibranî zimanine mirî bûn.

    Latînî îro jî zimanekî mirî ye. Lê herçî ibranî êdî ne

    zimanekî mirî, lêbelê zimanekî zindî ye.



    Belê ew mirovê bivên di nav cihiyan de derket û zimanê ibranî

    vejand. Ibranî zimanekî samî, zimanekî kevnare, hevalê erebiyê ye.



    Tewrat yek ji çar kitêbên mezin pê hatiye gotin û nivîsandin. Bi

    tenê zanayan pê dizanîn û di kiniştan de tewrat bi vî zimanî dihate

    xwendin.



    Herçî cihî bi zimanine din, bi zimanên welatên ko tê de rûdiniştin

    xeber didan. Yanî cihiyan zimanekî milî, zimanekî xweser nîn bû û ji

    lewre wan bi zimanên xelkê xeber didan.



    Di sala 1877an di şerê ûris û tirkî de zora tirkan çû bû û

    herçî miletên Belqanê hene ji bindestiya tirkan xelas bû bûn.



    Xelaskirina dewletên Belqanê nemaze bi destê çarê ûris çû bû serî

    û miletê ûris bi xwe bi vî îşî bendawar dibû û rojnameyên rûsî

    gelek qala dewletên Belqanê ên nû dikir.



    Di welatê ûris de xortekî cihî bi navê Elyêzer bin Yehûda hebû.

    Kurê Yehûda wek herkesî bi vî şerî bendewar dibû û didît ko

    miletên bindest wek Sirbistan û Birxaristanê û ên mayîn ji nîrên

    zorkerên xwe xelas dibûn û digihaştin istiqlalên xwe. Yehûda bi van

    bûyeran li miliyeta xwe hişyar dibû û li ber halê miletê xwe diket.



    Yehûda didît ko halê miletê wî ji halê her miletê din xirabtir e.

    Cihî ne bi tenê bê welat û bê hikûmet in; lê zimanê wan jî nîne

    û bi zimanên xelkê xeber didin.



    Xortê cihî qerara xwe da û di dilê xwe de got: divêt cihî vegerin

    welatê pêşiyên xwe, welatê kurên Israîl, û dîsan divêt ko cihiyan

    jî weke xelkê zimanek hebe û têkde pê baxêvin. Ev ziman jî zimanê

    pêşiyan, zimanê ibranî ye.



    Yehûda hînî zimanê xwe bû û di sala 1878an de qesta Parîsê, qesta

    wî bajarê mêvanhewîn kir.



    Li Parîsê, Elyêzer bin Yehûda têkilî cihiyên Parîsê bû. Elyêzer

    ji alîkî zimanê xwe pêş ve dibir û ji aliyê din fikrên xwe ên

    milî belav dikirin. Lê welatiyên wî bi xwe lê radibûn û heye ko

    digotin ev mirov dîn e.



    Lê Yehûda guh ne dida wan û ji esera xwe a

    mezin re bi vêneke xurt û mezin û bi serê xwe dixebitî. Yehûda kiri

    bû serê xwe ji miletê xwe ê bêziman miletekî biziman bîne pê.



    Yehûda bi xwe hînî zimanê xwe, hînî ibraniyê bû bû. Niho diviya

    bû ibraniyê di nav civata miletê xwe de belav bike.

    Ji bo çandina tovê

    xwe jê re zeviyek diviya bû.



    Di sala 1881ê de Elyêzer keça mamosteyê xwe ji xwe re anî û berê xwe da Felestînê.

    Bi vî awayî jinikek, hîmê xanimanekê, keti bû destê wî. Zaro wê bidana pey. Yehûda bi

    rê ve, di vaporê de dersa jina xwe got û hetanî ko gihaştine erdê

    Felestînê jina wî hînî çend pirsên ibranî bû bû.



    Gava pê li erdê pêşiyan kirin Yehoda gote jina xwe, ji niho û pê de

    emê bi tenê bi ibranî xeber bidin. Ibraniya jinikê gelek hindik bû.

    Jinikê kir ne kir lê mêrê wê ji qerara xwe ne geriya. Ne hewceyî

    gotinê ye ko zaroyên Yehûda hetanî ko bûne xort ji ibraniyê pê ve bi

    tu zimanî ne dizanîn û ji lewre di nav xelkê de lal dihatine hesêb.

    Lê bi vê laliyê miletê cihî wek miletine din bû xediyê zimanekî,

    xwediyê zimanekî xweser.



    Yehûda û xelkê mala wî di zîvariyê de dijîn. Lê çi xem. Ji

    fikirine mezin re fedakarîne mezin divêtin. Ji ber ko xelk bi derbekê

    bîra fikira mezin nabe. Yehûda nanê tisî dixwar lê gava didît ko

    xelkê mala wî bi ibranî xeber dida, bawer bikin, xwe bextiyartirê

    mirovên dinyayê dihesiband.



    Dawiyê Yehûda rojnameke bi ibranî belav kir ji xwe re xwendevan jî

    peyda kirin. Bi rê va û di hin dibistanên cihî de dest bi xwendina

    ibraniyê jî kirirn.



    Ji milê din Yehûda ferhenga miletê xwe çêdikir û bêjeyên ko di

    zimanekî mirî de nînin ew jî pêk ve tanîn. Zimanê ibranî jî di nav

    cihiyan de belav dibû. Di sala 1922an de gava Elyêzer bin Yehûda mir

    zimanê ibranî yê ko berî 30-40 salî zimanekî mirî bû, bû bû

    zimanê miletekî.



    Ev ziman îro di Felestînê û di rex erebî û

    ingilîziyê de zimanekî resmî, zimanê dewlet û hikûmetê ye jî.

    Kurdino, eve zilamek û zimanek û tiştê ko bi vêna zilamekî tête

    pê. Di kar û biserhatiya vî zilamî de pend û derseke mezin heye.

    Herçî miletên bindest û bêziman an bê zimanê nivîskî divêt jê

    ibretê bigirin.



    Herçî em kurd, me ziman, me zimanekî delal heye û em

    pê daxêvin û piraniya me ji vî zimanî pê ve bi tu zimanî nizanin. Bi

    tenê divêt em hînî xwendin û nivîsandina zimanê xwe bibin.



    Îro hînbûna xwendin û nivîsandina zimanê mader ji bo her miletî

    êdî ne bi tenê wezîfeke şexsî lê wezîfeke milî ye jî. Heçî bi

    vê wezîfê ranebûne wezîfa xwe a milî pêk ve ne anîne û bi kêrî

    miletê xwe ne hatine. Ji bona ko mirov bikare xwe ji miletekî bihesibîne

    divêt bi kêrî wî bêt.



    Piştî ko em kurd jî wek miletên din bûne xwediyê elfabeke xweser,

    xwendin û nivîsandina zimanê me gelek hêsanî bûye. Tecrîbê şanî

    daye ko li gora jîriya mirov kurd ji heftekê heta çar heftan de dikarin

    hînî xwendin û nivîsandina zimanê xwe bibin.



    Belê piraniya kurdan bi tenê bi zimanê xwe ê mader dizanin û ji lewre

    li mal be ji derve be bi tenê bi kurdî dipeyivin. Lê di nav kurdan de

    hindikahîke kiçik heye û xelkê vê hindikahiyê an di welatê

    xerîbiyê de bûne an îro tê de dijîn. Tiştê ko ji vê hindikahiyê

    re divêt, heke bi zimanê xwe nizanin berî ewilî hînî wî bibin û

    pişre di nav mala xwe û bi zar û zêçên xwe re herwekî Elyêzer dikir

    bi tenê bi kurdî xeber bidin.



    Belê ji van kurdan re divêt, gava derve têne mal, herwekî cilên xwe

    ji xwe dikin û wan bi cilên malê diguhêrînin, zimanê xwe jî welê

    biguhêrînin û bi zimanê kûçê di nav malê de naxêvin û zimanê

    malê, zimanê mader wek tiştekî miqedes hilînin."



    Jêder: Kovara Hawarê; hejmara: 40, sala 1942



    2013.11.18-00:09 | ceso

    4. çîrokek gelekî bandorker e. heta ne çîrok lê destanek e.

    (bnr: mirov bi rastî ecêbmayî dibe)



    2013.11.18-20:50 | simurg56

    dengdanên dawîn (Yên Din..)
    frantz fanon [1]
    gotibû "sîleha serhildêran, ya îsyankaran, nîşana mirovbûna wan e...
    li ser rexneyên kurdiya çêkirî û standart [10]
    Li ser rexneyên kurdiya standart (zimanê çêker) çend têbiniyên min
    ji înternetê bêdestûr daxistin guneh e [5]
    Hukmekî rast e. Ya rastî, hukmekî rast xuya dikê. Lê meriv naxwazê go ...
    what can i do sometimes [1]
    dil heye bibêje "sometimes there's nothing you can do" lê zi...
    lêvanê [2]
    gotina ku ji bo curetevgerên mirovan yên wek maçkirin, firikandin, bih...
    belki ev jî bala te bikişînin
    » zilamek û zimanek
    » zimanek çima tê qedexekirin

    Kategoriyên mijarê:: weje
    nivîskarên ku li vê mijarê nivîsîne


    sitemap
    reklamokên beredayî